TADİV
MakaleAçık erişimdiplomasisiyasi tarih

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin Dağlı Cumhuriyeti'ndeki Diplomatik Misyonu¬nun Ana Faaliyet Alanları (Şubat-Eylül 1919)

Leyla Hasanova · Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 2023

Koleksiyon özeti

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin Dağlı (Dağıstan) Cumhuriyeti'ndeki 1919 tarihli diplomatik temsilciliğinin kuruluşu ve faaliyetlerini inceleyen akademik makale.

Leyla Hasanova'nın Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi'nde (2023) yayımlanan makalesi, Şubat-Eylül 1919 arasında Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin Dağlı Cumhuriyeti'ndeki diplomatik misyonunu ele alır. Temirhan Şura'daki temsilciliğin başına getirilen Abdurrahim Bey Hagverdiyev'in görevleri, Petrovsk'taki konsolosluk hizmeti ve Denikin ordularının Ocak 1919'dan itibaren başlattığı saldırılar karşısında AHC'nin tampon bölge politikası anlatılır. Kayıt, 1918 Kafkas İslam Ordusu harekâtından sonraki dönemde kurulan Azerbaycan devletinin dış politikasını göstermesi bakımından koleksiyonun 'sonrası' bağlamına katkı sunar.

Kaynağın kendi özeti

Makale Azerbaycan Halk Cumhuriyeti'nin (AHC) Dağlı Cumhuriyeti'ndeki diplomatik faaliyetlerine ayrılmıştır. Her iki cumhuriyet de Çarlık Rusya'sının yıkılmasının ardından 1918 yılının Mayıs ayında kuruldu. Dağlı Cum¬huriyeti, Azerbaycan ile Rusya arasında tampon bir bölge olması hasebiyle Azerbaycan Halk Cumhuriyeti bu bölgeye hususi önem vermiş ve Dağlı Cumhuriyeti'nin güvenlik konularını kendi meselesiymiş gibi ele almıştır. Ocak 1919'dan itibaren Denik'in orduları Dağlı Cumhuriyeti'ne karşı askeri saldırıya başladı. Dağlı Cumhuriyeti'ndeki süreçleri yakından takip etmek amacıyla Şubat 1919'da Azerbaycan hükümetinin kararıyla Dağlı Cumhuriyeti'nde AHC'nin diplomatik temsilciliği kurulmuş ve başına Abdurahim Bey Hag¬verdiyev atanmıştır. Diplomatik temsilcilik başkent Temirhan Şura'da faaliyet gösteriyordu. Aynı zamanda, AHC konsolosluk hizmeti Petrovsk (Makhachkala) şehrinde de teşkil edilmiştir. Büyükelçi A. Hagverdiyev'in temel görevleri şu şekildeydi: Dağlı Cum¬huriyetin'deki sosyal ve siyasi duruma ilişkin AHC hükümetine düzenli olarak raporlar göndermek; Dağlı Cumhuriyeti'nin Azerbaycan yanlısı güçleriyle temas kurmak vb. Dağlı Cumhuriyet’i Denik’in birliklerini tarafından 1919 Mayıs’ında işgal edilmiş ve neticesinde temmuz ayında AHC’nin diplomatik temsilcisi Hagverdiyev bölgeden ayrılmak zorunda kalmıştır. Eylül’de Petrovsk'taki AHC konsolosluğu kapatıldı. Böylece 1 Ekim 1919'da AHC'nin Dağlı Cumhuriyeti'ndeki diplomatik temsilciliği lağv edildi.

Dizin

Kaynağın anahtar kelimeleri

Azerbaijan People · Azerbaycan Halk Cumhuriyeti · Dagestan · Dağlı Cumhuriyeti · Dağıstan · Denikin · Hagverdiyev · Mountain Republic · Petrovsk · Turkish Society and Community · Türk Halkları ve Toplulukları