MəqaləAçıq girişsosial tarixtarixşünaslıq

Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı Hilâl-i Ahmer Cemiyeti’nin Sanatsal Faaliyetleri

Çetin Aykurt · Tarih İncelemeleri Dergisi, 2016

Kolleksiya xülasəsi

Birinci Dünya Müharibəsi illərində Osmanlı Hilal-i Əhmər Cəmiyyətinin orduya maddi və mənəvi dəstək məqsədilə təşkil etdiyi bədii tədbirləri araşdıran akademik məqalə.

Çetin Aykurtun "Tarih İncelemeleri Dergisi"ndə (2016) çap olunan məqaləsi Osmanlı Hilal-i Əhmər Cəmiyyətinin Birinci Dünya Müharibəsi dövründə vəsait toplamaq üçün təşkil etdiyi konsert, tamaşa və digər bədii tədbirləri araşdırır. İş müharibənin "bütöv" xarakterini, cəbhə arxasındakı ictimai həmrəyliyi və azlıq məktəblərinin töhfəsini dəyərləndirir. Qafqaz cəbhəsi ümumi çərçivədə xatırlansa da, mətn birbaşa Qafqaz İslam Ordusu və ya 1918 Azərbaycan əməliyyatına həsr olunmayıb; kolleksiyada arxa plan mənbəyi kimi yer alır.

Mənbənin öz xülasəsi

Birinci Dünya Savaşı, insanlık tarihi boyunca can ve mal kaybına neden olan büyük savaşlardan biridir. Bu savaş, ağırlıklı olarak Avrupa kıtasında gerçekleşmiştir. Birinci Dünya Savaşı’nda, “topyekûn savaş” kavramı ilk defa ortaya çıkmıştır. Osmanlı Devleti, bir dizi gelişmeler sonucu Almanya’ nın yanında olarak Birinci Dünya Savaşı’ nın içinde kendini buldu. Bunun neticesinde Irak, Suriye ve Filistin, Kafkasya ve Çanakkale cephelerinde düşman devletlere karşı büyük bir savaş içine girdi. Osmanlı Devleti’ nin ekonomik bir sıkıntıda olduğu bir dönemde gerçekleşen cephe savaşları toplum içinde de büyük bir dayanışmayı ortaya çıkardı. Osmanlı Hilâl- i Ahmer Cemiyeti birtakım sanatsal faaliyetler düzenleyerek maddi ve manevi destek temin etmek suretiyle Osmanlı ordusuna katkı sağladı. Bu sanatsal faaliyetler içinde azınlık okullarını da görmekteyiz. Bu çalışmamızda sanatsal faaliyetler değerlendirilerek sağlanan maddî ve manevî destek incelenecektir