Transkafkasya'da (Güney Kafkasya) Devletlerarası İlişkiler ve Mülteci Sorunları (1918-1920)
Nərmin Xanməmmədova · Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 2019
Kolleksiya xülasəsi
1918-1920-ci illərdə Cənubi Qafqaz respublikaları arasındakı dövlətlərarası münasibətləri və qaçqın məsələsini araşdıran türkcə akademik məqalə.
Nərmin Xanməmmədovanın 2019-cu ildə "Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi"ndə çap olunan bu məqaləsi 28 May 1918-də müstəqilliyini elan edən Azərbaycan Cümhuriyyətinin Ermənistan və Gürcüstanla münasibətlərini, xüsusən qaçqın məsələsini və bu məsələnin həlli üçün yaradılan hökumətlərarası komissiya təşəbbüslərini araşdırır. Qafqaz və İstanbul konfransları kimi diplomatik məkanlar, 1919-cu il danışıqları və Denikinin Dağıstana hücumu kimi hadisələr nəzərdən keçirilir. Kolleksiya baxımından dəyəri Qafqaz İslam Ordusu əməliyyatından sonra qurulan dövlət quruluşunun diplomatik və sosial nəticələrini göstərməsidir.
Mənbənin öz xülasəsi
28 Mayıs 1918'de bağımsızlık ilan eden Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti, dış politika konularına özel önem verdi. Komşu devletlerle dostane ilişkilerin kurulması Azerbaycan diplomasisindeki öncelikli bölgelerdi. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ermenistan ve Gürcistan ile ilişkilerinde mülteci sorunu bir öncelikti. Mülteci sorununu gidermek için Savunma Bakanlığı kuruldu. Azerbaycan hükümeti bu sorunu sadece ülke içinde değil diğer ülkelerle ilişkilerde de vurguladı.Azerbaycan, Gürcistan, Ermenistan ve Dağlık Karabağ Cumhuriyeti üst düzey temsilcilerinin katıldığı bir konferansta mültecileri önceki görevlerine geri döndürmek için hükümetler arası bir komisyonun oluşturulması bu sorunun çözülmesinde atılan başarılı adımlardan biriydi. Tüm mülteciler bu komisyon tarafından ele alınmak zorunda kaldı. Ancak devletlerarası komisyonun finanse edilmesine ilişkin genel bir anlaşmaya varmak mümkün olmadı ve Deniki’nin Dağıstan’a düzenlediği saldırı nedeniyle kongreni erteledi. 23 Haziran 1919'da Azerbaycan hükümeti, her iki ülkenin temsilcilerinden oluşan ortak bir merkezi komisyon önerisi ile Ermeni liderliğine döndü. Ancak Ermeni tarafı daha önce anlaşmış olmasına rağmen, komisyonun faaliyetleri etkisizdi. Hükümetin çabalarına rağmen, mülteci sorunu da dahil olmak üzere bazı önemli sorunlar çözülmedi.
İndeks
- Hərbi hissələr və qurumlar
- Azerbaycan Halk Cumhuriyeti
Mənbənin açar sözləri
Caucasus conference · Istanbul Conference · Kafkas Konferansı · İstanbul Konferansı · Кавказская конференция · Стамбульская конференция