Paris Barış Konferansı Yolunda Azerbaycan Cumhuriyeti
Dursun Ali Akbulut · Vakanüvis uluslararası tarih araştırmaları dergisi/Vakanüvis-uluslararası tarih araştırmaları dergisi, 2017
Koleksiyon özeti
Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Paris Barış Konferansı'na giden yolu ve Osmanlı'nın rolü.
Dursun Ali Akbulut'un makalesi, 28 Mayıs 1918'de cumhuriyetini ilan eden ve 15 Eylül'de Kafkas İslam Ordusu sayesinde doğal başkenti Bakü'ye kavuşan Azerbaycan'ın bağımsızlığını uluslararası düzeyde tanıtmak için Gürcistan ve Ermenistan ile birlikte önce İstanbul'a, ardından Paris Barış Konferansı'na gitmesini anlatır. Azerbaycan ve Gürcistan murahhaslarının Yüksek Konsey önünde bağımsızlıklarını tanıtıp Bolşeviklere karşı yardım sözü almaları, ancak Batı'nın tercihini Büyük Rusya'dan yana kullanması değerlendirilir. Bakü'nün kurtuluşu diplomatik sürecin ön koşulu olarak yer alır.
Kaynağın kendi özeti
Azerbaycan, Bolşevik ihtilalinden sonra hükümetini kurdu ve 28 Mayıs’ta cumhuriyetini ilan etti. Aynı yolu izleyen Kafkas berisindeki komşularıyla ilişkilerini geliştirmeye çalıştı ve doğal başkenti Bakü’ye Kafkas İslam Ordusu sayesinde, 15 Eylül’de kavuştu. Bağımsızlığını uluslararası seviyede temsil ettirmek, çağdaş devletler camiasında yerini alabilmek için Gürcistan ve Ermenistan Cumhuriyetleriyle birlikte hareket etti. Osmanlı Devleti sadece Azerbaycan için değil, diğer iki cumhuriyetle de vazgeçilemez yapıda ve konumda idi. Önce İstanbul’a geldiler, sonra Paris’in yolunu tuttular. Orada günlerce hatta aylarca kaldılar. Özellikle Azerbaycan ve Gürcistan murahhasları kader birliği etmişçesine Yüksek Konseyin huzurunda beklentilerini ve temennilerini dile getirdiler. Bağımsızlıklarını tanıttırdılar, Bolşeviklere karşı yardım sözü aldılar. Asgari şartlar altında da olsa elde ettikleriyle umutlandılar. Azerbaycan ve onun yanında Gürcistan’la ilgili gelişmeler İstanbul’u da memnun etti. Ne var ki batı dünyası tercihini Büyük Rusya’dan yana kullandı.
Dizin
- Birlikler ve kurumlar
- Kafkas İslam Ordusu
Kaynağın anahtar kelimeleri
Ancient history · Art · History · Humanities · Law · Monarchy · Political science · Politics