TADİV
MakaleAçık erişimdiplomasisiyasi tarihaskerî harekâttarihyazımı

Azerbaycan-türkiye Stratejik Askerî İşbirliği: Tarihsel Süreçten Modern Uygulamalara

Fahmı Babayev · Akademik Düşünce Dergisi, 2026

Koleksiyon özeti

Azerbaycan-Türkiye askerî işbirliğini 1918 Batum Antlaşması'ndan 2020 Karabağ Savaşı ve Şuşa Beyannamesi'ne uzanan çizgide inceleyen akademik makale.

Fahmi Babayev'in Akademik Düşünce Dergisi'nde yayımlanan makalesi, Azerbaycan-Türkiye askerî ilişkilerinin tarihsel köklerinden günümüz stratejik ortaklığına evrimini tarihsel-sistematik analizle ele alır. Çalışma bu ilişkinin başlangıç noktası olarak 1918 Batum Antlaşması ile kurulan Osmanlı-Azerbaycan askerî işbirliğini gösterir; ardından Sovyet dönemi kesintisi, 1991 sonrası modernleşme desteği, 2020 Karabağ Savaşı'ndaki İHA/SİHA katkısı ve 2021 Şuşa Beyannamesi ele alınır. Koleksiyon açısından değeri, 1918 Kafkas İslam Ordusu deneyiminin sonraki ikili askerî ilişkilerin tarihsel çerçevesi olarak kurulmasında yatar.

Kaynağın kendi özeti

Bu çalışma, Azerbaycan-Türkiye askerî ilişkilerinin tarihsel temellerinden güncel işbirliği uygulamalarına kadar olan evrimini kapsamlı şekilde incelemektedir. Araştırmada tarihsel-sistematik analiz yöntemi kullanılmış ve ikincil kaynaklardan elde edilen veriler kronolojik bir çerçevede değerlendirilmiştir. 1918 Batum Antlaşması ile başlayan Osmanlı-Azerbaycan askerî işbirliği, Sovyetler döneminde kesintiye uğramış ve bu süreçte ilişkiler formaliteden öteye geçememiştir. Azerbaycan’ın 1991’de bağımsızlığını kazanmasıyla Türkiye, stratejik bir ortak olarak öne çıkmış ve eğitim, danışmanlık ile teknik destek sağlayarak Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri’nin modernleşmesine katkıda bulunmuştur. 2020 Karabağ Savaşı, iki ülke arasındaki askerî ve teknolojik işbirliğinin somut bir göstergesi olmuştur. Türkiye’nin sağladığı İHA ve SİHA desteği, operasyonel etkinliği önemli ölçüde artırmış, diplomatik girişimler stratejik dayanışmanın uluslararası boyutunu pekiştirmiştir. Şuşa Beyannamesi (2021) ve 2025 tarihli işbirliği anlaşması, ilişkileri dostluktan müttefikliğe taşımış; ortak tatbikatlar ve savunma projeleri koordinasyonu derinleştirmiştir. Azerbaycan-Türkiye ilişkilerinde enerji ve ulaştırma alanındaki işbirliği, stratejik ortaklığın çok boyutlu karakterini tamamlamakta; bölgesel güvenlik ve ekonomik entegrasyon açısından kritik rol oynamaktadır. Tüm bu gelişmeler, askerî, diplomatik, ekonomik ve kültürel bağlarla şekillenen kapsamlı bir ortaklık modelini ortaya koymaktadır.

Dizin

Birlikler ve kurumlar
Azerbaycan Silahlı Kuvvetleri

Kaynağın anahtar kelimeleri

Investment (military) · Strategic management · Strategic planning · Work (physics)