Bakü’nün Kurtuluşuyla İlgili İstanbul Gazetelerinde Yayımlanan Asparagas bir Haberin Değerlendirilmesi
Gıyas Şüküroğlu · Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları (HÜTAD), 2022
Collection summary
The source of the false report of Baku's liberation published in Istanbul newspapers on 14-15 August 1918.
Gıyas Şüküroğlu's article resolves, by comparing newspaper reports, columns and archival documents, how the report that Baku had been freed from Bolshevik rule appeared in Istanbul's leading newspapers on 14-15 August 1918. Words attributed to a Caucasian traveller who reached Istanbul on 13 August were reflected as good news, and the report stemmed from the failed First Baku Offensive of 5 August 1918; the error arose from the difficulty of communication with the Caucasus.
The source's own abstract
Bu makalenin araştırma konusu, İstanbul’un önde gelen gazetelerinin 14-15 Ağustos 1918 tarihlerindeki sayılarında yayımlanan Bakü’nün Bolşevik tahakkümünden kurtarıldığıyla ilgili bir haber ve aynı haber üzerine yapılan değerlendirmelerdir. Haberin nasıl ve hangi koşullarda ortaya çıktığı ve İstanbul gazetelerinin sayfalarına nasıl yansıdığı gibi hususlar, konunun araştırma problematiğini teşkil eder. Konuyla ilgili gazete haberleri, köşe yazıları ve birkaç arşiv belgesindeki kayıtların karşılaştırmalı yöntemle irdelenmesi sonucunda sorunun kaynağı tespit edilmiştir. Araştırma sonunda ulaşılan bilimsel bulgulara göre 13 Ağustos 1918’de İstanbul’a seyahat eden Kafkasyalı bir şahsa atfedilen sözler, İstanbul gazetelerinin sonraki günkü sayılarına müjdeli haber olarak yansımıştır. Askerî mekanizmanın iç haberleşmesinden sonra gazetelerdeki haberin 5 Ağustos 1918 tarihli ilk Bakü taarruzundan dolayı ortaya çıktığı anlaşılmıştır. Taarruzun başarısız sonucu, İstanbul gazetelerinin sayfalarına zafer olarak yansımıştır. Bu yanılgı, Kafkasya ile haberleşme olanaklarının zorluğu ve sınırlı oluşuyla doğrudan alakalı olmuştur. Günümüzde Bakü’nün 15 Eylül 1918’de kurtarıldığı çok iyi bilinen bir vakadır. Bu tarihten bir ay önce gazetelerde yayımlanan haberinin etkileri ve yankıları ise İstanbul kamuoyunun Bakü meselesine verdiği önemin ve şehrin kurtuluşunun sabırsızlıkla beklendiğinin açıkça göstergesidir.
Index
- People
- Gıyas Şüküroğlu
- Units and institutions
- Kafkas İslam Ordusu
The source's keywords
Asparagas Haber. · Azerbaycan Cumhuriyeti · Bakü Harekâtı · Bakü Operasyonu · Caucasia · Kafkas İslam Ordusu · Kafkasya · Late Modern Ottoman History · The Baku Operation · The Caucasus-Islam Army · The Newspapers of Istanbul · The Republic of Azerbaijan · Yakınçağ Osmanlı Tarihi · İstanbul Gazeteleri · İstanbul gazeteleri