TADİV
MəqaləAçıq girişhərbi əməliyyatsosial tarixtarixşünaslıqanım

1916 ile 1919 Yılları Arasında Krakov Müstahkem Mevkii Hastanelerinde Osmanlı Askerleri (Polonya Kaynakları Işığında)

Piotr Nykıel · Belleten, 2016

Kolleksiya xülasəsi

Polşa arxivləri işığında 1916-1919-cu illərdə Krakov hərbi xəstəxanalarında olan Osmanlı əsgərlərini araşdıran məqalə.

Piotr Nykielin "Belleten"də dərc olunmuş bu məqaləsi 1916-1919-cu illərdə Krakov istehkam mövqeyi xəstəxanalarında olan ən azı 50 Osmanlı əsgərinin kimliyini iki Polşa arxiv mənbəyi (Tadeusz Kowalskinin 1917-ci il tarixli qeyd dəftəri və Krakov Bələdiyyəsi Qəbiristanlıqlar İdarəsinin ölümdən sonrakı sertifikatları) əsasında müəyyənləşdirir. Əsgərlərin 47-si Şərqi Qalisiya cəbhəsində Alman Cənub Ordusu tərkibində vuruşan 15-ci Korpusun mənsubudur; üçü isə Qafqaz cəbhəsi hissələrində xidmət etmiş və ehtimal ki, 1919-cu ildə rus əsirliyindən qayıdarkən Krakova gəlmişdir. Kolleksiya ilə əlaqəsi yalnız Qafqaz cəbhəsi konteksti üzərindən dolayıdır; Qafqaz İslam Ordusu və ya 1918 Azərbaycan əməliyyatına dair məlumat vermir.

Mənbənin öz xülasəsi

1916 ile 1919 yılları arasında, o zamanki Krakov Müstahkem Mevkii hastanelerinde en az 50 Osmanlı askeri bulunmuştu. Bu askerlerin 47’si, 15. Kolordu subay, astsubay ve erlerinden oluşmaktaydı. İşbu birlik, 1916 ile 1917 tarihleri arasında Alman Güney Ordusu bünyesinde Doğu Galiçya Cephesinde savaşmıştı. Kalan üç asker ise, 1914 ile 1918 tarihleri arasında Kafkas Cephesinde savaşan birliklerde görev yapmış ve muhtemelen Rus esaretinden vatanlarına Polonya üzerinden dönerken 1919 yılında Krakov’a gelmişlerdi. Söz konusu askerlere ait ayrıntılı kimlik ve adres bilgileri, birbirinden bağımsız olarak oluşturulmuş iki arşiv kaynağında bulunmaktadır: Bunların birincisi, Krakov Türkolojisinin kurucusu Prof. Tadeusz Kowalski’nin Ekim 1917’de yazdığı not defteridir. „Materiały dialektologiczne tureckie, przewa˙znie niewydane” [Çoğunluğu Yayımlanmamış Türk Diyalektoloji Materyali] başlıklı bu defter, Krakov’daki Polonya Bilim Akademisi ve Polonya Yetenek Akademisi Bilim Arşivi’nde bulunmaktadır. İkincisi ise, Krakov Belediyesi Mezarlıkları Müdürlüğü Arşivi’nde muhafaza edilen “postmortem inceleme sertifikaları”dır. Bu iki kaynak üzerinde yapılan arşiv araştırması neticesinde, işbu makalede yer alan iki asker listesi oluşturuldu. Ayrıca, makalede askerlerin kimlik ve adres bilgilerinin yanısıra Galiçya Cephesiyle ilgili ve daha önce hiç yayımlanmamış şarkılar ile Krakov’da medfun Osmanlı şehitlerinin mezarlarıyla ilgili bilgiler sunulmaktadır.

İndeks

Mənbənin açar sözləri

Caucasian Front · Galician Front · Galician martyrs · Galiçya Cephesi · Galiçya Şehitleri · Kafkasya Cephesi · Krakov Rakowice · Krakov Türkolojisi · Rakowice Cemetery in Krakow · Tadeusz Kowalski · Turkish Studies Department in Krakow