Qafqaz İslam Ordusu Rəqəmsal Kolleksiyası

Sosial media istifadə etməmə/tərk etmə motivasiyalarını 12 iştirakçı ilə müsahibə əsasında araşdıran 2025-ci il tarixli kommunikasiya məqaləsi; Qafqaz İslam Ordusu ilə əlaqəsi yoxdur.

Məqalə sosial mediadan imtina edən və ya bir müddət sonra ondan əl çəkən şəxslərin motivasiyalarını 12 könüllü ilə aparılan müsahibələr əsasında araşdırır; vaxt itkisi, psixoloji yorğunluq, məxfilik narahatlığı və müqayisə təzyiqi əsas səbəblər kimi göstərilir. Məzmun tamamilə müasir rəqəmsal media və kommunikasiya sosiologiyasına aiddir. 1918-ci il Qafqaz İslam Ordusu, Bakı əməliyyatı və ya Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti ilə heç bir bağlılığı yoxdur.

Literatürde yapılan çalışmaların büyük çoğunluğu sosyal medya kullanım motivasyonlarına odaklanırken, sosyal medya kullanmamayı tercih eden ya da kullanımını sonlandıran bireyleri merkeze alan araştırmalar oldukça sınırlıdır. Bu çalışma, kullanım davranışını değil kullanmama veya terk etme nedenlerini incelemesi bakımından alandaki önemli bir boşluğu doldurmaktadır. Bu çalışma, çoğunlukla iletişim ya da pasif tüketim amaçlı kullanılan WhatsApp ve YouTube dışında kalan sosyal medya platformlarını kullanmamayı tercih eden (bir dönem kullanıp daha sonra bırakanlar (rejecters) ya da hiç kullanmamış olan bireylere odaklanarak 12 gönüllü katılımcıdan oluşan mülakatın sonuçlarını sunmaktadır. Sosyal medya kullanmama kararının başlıca nedenleri arasında zaman kaybı, psikolojik yorgunluk, mahremiyet kaygısı, yapay etkileşim algısı ve sürekli karşılaştırma baskısının öne çıktığını göstermektedir. Katılımcılar, sosyal medyada geçirilen sürenin üretkenliklerini azalttığını, dikkatlerini dağıttığını ve zihinsel durumlarını olumsuz etkilediğini ifade etmiştir. Ayrıca katılımcılar sosyal medyadan uzaklaşmanın ardından kitap okuma, yürüyüş yapma ve yüz yüze iletişim gibi sosyal etkinliklere daha fazla yöneldiklerini aktarmışlardır. Bununla birlikte sosyal medya kullanmamanın FOMO (güncel gelişmeleri kaçırma korkusu), sosyal çevreden kopma ve dışlanmışlık hissi gibi zorluklar doğurabildiği de vurgulanmıştır. Buna rağmen birçok katılımcı sosyal medya dışındaki yaşamın daha doyurucu ilişkiler ve zihinsel rahatlık sunduğunu ifade etmiştir. Ayrıca, sosyal medya platformlarının manipülatif içerikler ve algoritmalar aracılığıyla yönlendirici olduğuna dair algılar da bu tercihte etkili olmuştur. Görsel içeriklerin aşırı pozitif ve filtreden geçmiş şekilde sunulması, bireylerde yetersizlik hissi ve kıyaslama gibi psikolojik baskılar yaratmıştır. Katılımcılar, sosyal medya ortamlarının gerçekliği çarpıtan ve benlik algısını zedeleyen yapısını sorgulamakta ve bu alanlardan uzak durmayı zihinsel koruma stratejisi olarak görmektedir. Sosyal medya kullanmama tercihleri bireylerde zihinsel dinginlik, mahremiyetin korunması ve gerçek ilişkilerin güçlenmesine katkı sağlamaktadır. Katılımcılar, sosyal medyadan uzaklaşmanın yaşam kalitelerini artırdığını ve daha dengeli bir günlük rutin oluşturduklarını ifade etmiştir. Bulgular genel olarak, sosyal medya kullanmamanın bireylerin yaşamında huzur ve bütünlük duygusunu güçlendirdiğini ortaya koymaktadır.

Sosyal Medya Kullanmama Motivasyonları

Kolleksiya xülasəsi

Mənbənin öz xülasəsi

Mənbənin açar sözləri