TADİV
MakaleAçık erişimsiyasi tarihsosyal tarihtarihyazımı

Azerbaycan’da Yüksek Askeri Eğitimin Tarihî Gelişim Dinamiği

Müjkan Mammadzada · Harp Tarihi Dergisi, 2025

Koleksiyon özeti

Azerbaycan'da yüksek askerî eğitimin 1918'den günümüze kurumsal gelişimini inceleyen bir makale.

Müjkan Mammadzada'nın Harp Tarihi Dergisi'nde yayımlanan makalesi, Azerbaycan'da yüksek askerî eğitimin tarihî gelişimini dönemler halinde ele alır. Yazar, 1918-1920 Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde millî subay kadrosu oluşturma girişimlerini bağımsız askerî eğitimin temeli olarak değerlendirir; ardından Sovyet dönemi, 1991 sonrası reformlar, NATO standartlarına uyum ve 2022'de kurulan Millî Savunma Üniversitesi anlatılır. Koleksiyonla ilgisi, 1918 Azerbaycan devlet kuruluşu ve ordunun teşkili bağlamıyla sınırlıdır; Kafkas İslam Ordusu doğrudan konu edilmez.

Kaynağın kendi özeti

Makalede Azerbaycan’da yüksek askeri eğitimin tarihî gelişim dinamiği farklı dönemler temelinde sistematik biçimde incelenmiştir. Araştırmanın amacı, ülkede askeri personel yetiştirmenin oluşum aşamalarını, kurumsal değişimleri ve modern dönemde yüksek askeri eğitim sisteminin gelişim eğilimlerini belirlemektir. Analizler göstermektedir ki, 1918–1920 yıllarında Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde milli subay kadrosunun oluşturulması yönünde atılan adımlar, bağımsız askeri eğitimin temellerini meydana getirmiştir. Sovyet yönetimi döneminde yüksek askeri eğitim merkezî ve ideolojik bir yapıya sahip olsa da, bu dönemde kazanılan bilimsel-metodik tecrübeler bağımsızlık sonrasında milli modelin şekillenmesinde temel bir rol oynamıştır. 1991 yılından itibaren yüksek askeri eğitim sisteminde gerçekleştirilen reformlar, milli çıkarların, Azerbaycanı yüceltme ideolojisinin ve uluslararası tecrübenin sentezine yönelmiştir. 2000’li yıllardan itibaren NATO standartlarının uygulanması, öğretim programlarının yenilenmesi ve uluslararası iş birliğinin genişletilmesi bu alanda niteliksel olarak yeni bir aşamanın temelini oluşturmuştur. 2022 yılında kurulan Milli Savunma Üniversitesi ise yüksek askeri eğitimin kurumsal ve bilimsel temelinin güçlendirilmesinde stratejik bir dönüm noktası olmuştur. Sonuç olarak, Azerbaycan’da yüksek askeri eğitim sistemi günümüzde yalnızca profesyonel subay yetiştirilmesiyle sınırlı değildir; aynı zamanda savunma biliminin gelişimini, teknolojik yeniliklerin uygulanmasını ve milli-manevî değerlerin korunmasını sağlayan kapsamlı bir model olarak şekillenmiştir. Geleceğe yönelik perspektifler ise bilimsel araştırma potansiyelinin güçlendirilmesi ve uluslararası standartlara tam entegrasyonun derinleştirilmesi yönündedir.

Dizin

Kaynağın anahtar kelimeleri

Character (mathematics) · Order (exchange) · Public authority