Nikolay Pavloviç Solntsev’in Hatıratına Göre Birinci Cihan Harbi’nde Rusların Bayburt’u İşgali
Zafer Sever · Gazi Türkiyat, 2019
Kolleksiya xülasəsi
Rus Sibir Kazak alayının komandiri N. P. Solntsevin xatirələrinə əsaslanaraq Bayburtun 16 iyul 1916-cı ildə rus işğalına məruz qalmasını araşdıran məqalə.
Zafer Severin "Gazi Türkiyat" jurnalında dərc olunan məqaləsi Birinci Dünya Müharibəsinin Qafqaz Cəbhəsində Bayburtun rus qoşunları tərəfindən işğalını, əməliyyata rəhbərlik edən Sibir Kazak alayının komandiri Nikolay Pavloviç Solntsevin sonradan Harbində yazdığı xatirələr əsasında təhlil edir. Kop dağlarındakı müqavimətdən sonra türk hissələrinin geri çəkilməsi, şəhərdəki xaotik vəziyyət və işğal hadisələri düşmən tərəfdən bir şahidin gözü ilə təsvir olunur. Qeyd Qafqaz İslam Ordusunun 1918-ci il əməliyyatından əvvəlki osmanlı-rus mübarizəsinin fonunu göstərməsi baxımından dolayı kontekst verir.
Mənbənin öz xülasəsi
Birinci Cihan Harbi’nde geniş bir coğrafyada savaşmak zorunda kalan Osmanlı ordusu en zorlu mücadelelerinden birisini Kafkas Cephesi’nde verdi. Anadolu’daki en eski Türk yerleşimlerinden köklü bir tarihsel mirasa sahip olan Bayburt, yaşanan bu harpte Kafkas Cephesi içerisinde zorlu çatışmalara şahit oldu. Kop dağlarında düşmana karşı gösterilen destansı direnişin ardından geri çekilen Türk birlikleri Bayburt’u bir nevi düşmanın işgaline bırakmak zorunda kaldı. Bu cephede yaşanan hezimet sonrasında Erzurum, Muş, Bitlis, Trabzon ve daha sonra coğrafi olarak kritik bir bölgede bulunan Bayburt 16 Temmuz 1916 yılında Rusların işgaline uğramaktan kurtulamadı. Rusların Bayburt harekatının başında Sibirya Kozak alayının komutanı Nikolay Pavloviç Solntsev bulunuyordu. Solntsev işgalden yıllar sonra Çin’in Harbin şehrinde kaleme aldığı hatıratında Rus birliklerinin Bayburt’a gidişlerini, şehirdeki kaotik durumu, çatışmaları ve işgalde yaşanan olayları detaylarıyla ve canlı bir anlatımla betimlemiştir. Bu çalışmada bu harbin Osmanlı cepheleri bakımından az bilinen bir safhası doğrudan düşman saflarının sıradan bir komutanı olan Solntsev’in notlarından yola çıkılarak değerlendirilecektir.
İndeks
- Hərbi hissələr və qurumlar
- Sibirya Kazak AlayıOsmanlı Ordusu
Mənbənin açar sözləri
Bayburt · Kafkas Cephesi · Rusya · Solntsev. Birinci Cihan Harbi