TADİV
MəqaləAçıq girişdiplomatiyasiyasi tarixhərbi əməliyyat

Birinci Dünya Savaşı Sonlarında Kafkasya'da İngiliz Faaliyetleri

K. Tuncer Çağlayan · Belleten, 2000

Kolleksiya xülasəsi

Birinci Dünya Müharibəsinin son dövründə Qafqazdakı İngilis siyasi və hərbi fəaliyyətini araşdıran akademik məqalə.

K. Tuncer Çağlayanın Belleten jurnalında dərc olunmuş bu məqaləsi Qafqazın strateji mövqeyini və bölgənin Rusiya, İran və Osmanlı dövləti arasında rəqabət meydanı olmasını çərçivə götürərək Birinci Dünya Müharibəsinin sonlarında İngiltərənin regiondakı fəaliyyətini araşdırır. Əsər 1918-ci ildə Qafqazda yaranmış güc boşluğunda Osmanlı irəliləyişi ilə İngilis nüfuz cəhdlərinin toqquşduğu şəraiti anlamaq baxımından kolleksiya üçün kontekst dəyəri daşıyır. Qafqaz İslam Ordusu birbaşa adlanmasa da, Bakı uğrunda 1918-ci il mübarizəsinin beynəlxalq tərəfini işıqlandırır.

Mənbənin öz xülasəsi

Dünya üzerinde stratejik açıdan çok önemli bir coğrafya üzerinde bulunan Kafkasya tarih boyunca çevresindeki büyük devletlerin sürekli ve yakın ilgisini üzerinde hissetmiştir. Doğuda Hazar Denizi’nden batıda Karadeniz’e uzanan, kuzeyde Rusya ile güneybatıda Türkiye ve güneyde İran'a dayanan bu bölge kaçınılmaz olarak Rusya, İran ve Osmanlı Devleti'nin mücadele sahası olmuştur. Bölgenin eşsiz coğrafi konumu çevresindeki güçlerce rakiplerinin nüfuz sahasını daraltma projelerinde geçit olarak telakki edilmiştir. Hakikaten tarihi gelişmelere bakıldığında görülecektir ki eğer bölge Türk hakimiyetine geçmişse daha kuzeye Türk ilerleyişini kolaylaştırmış; İran hakimiyetinde ise İran'ın Anadolu'ya ve kuzey Kafkasya'ya yönelik genişleme gayretlerini mümkün kılmış; Rus hakimiyetinde ise İran üzerinde Rusya'nın nüfuz kurmasına ve Osmanlı'nın aleyhine genişlemesine ve böylece sıcak denizlere yaklaşmasına imkan vermiştir.

İndeks

Hərbi hissələr və qurumlar
Osmanlı Devleti

Mənbənin açar sözləri

Birinci Dünya Savaşı · British Activities · Caucasus · Kafkasya · Osmanlı · Ottoman · World War One · İngiliz Faaliyetleri